HUKUKİ YAPTIRIMLARI
Endüstriyel Tasarımların koruma süresi müracaat
tarihinden itibaren 5 yıldır. Beşer yıllık dönemler halinde yenilenmek
suretiyle bu sureyi azami 25 yıla kadar uzatmak mümkündür.
Koruması devam eden bu
süreç içersinde 554 sayılı KHK hükümlerine aşağıda yazılı fiiller tasarım
hakkına tecavüz sayılmaktadır;
a) Tasarım hakkı sahibinin izni olmaksızın tasarımın aynını veya belirgin
bir şekilde benzerini yapmak, üretmek, piyasaya sunmak,satmak, sözleşme akdi
için icabda bulunmak, kullanmak, ithal etmek ve bu amaçla depolamak, elde
bulundurmak;
b) Tasarım belgesi sahibi tarafından sözleşmeye dayalı lisans yoluyla
verilmiş hakları izinsiz genişletmek veya bu hakları üçüncü kişilere devir
etmek.
c) Yukarıdaki maddelerde yazılı fiillere iştirak veya yardım veya bunları
teşvik etmek veya hangi şekil veya şartlarda olursa olsun bu fiillerin
yapılmasını kolaylaştırmak,
d) Kendisinde bulunan ve haksız olarak üretilen veya ticaret alanına çıkarılan
eşyanın nereden alındığı ve nasıl sağlandığını bildirmekten kaçınmak,
e) Gasp
Tasarım hakkı sahibi tasarımının korunması için Türk Patent Enstitüsü’ne
müracaatını yaptığından itibaren korumadan yararlanabilmektedir. Bununla
birlikte başvuru sahibi yukarıdaki fiillerin varlığı halinde; karşı tarafa
bilgi vermek suretiyle tasarımların resmi bülten de yayınlanmasını
beklemeksizin, Tasarımların bültende ilan edilmesi ile veya tescil belgesini
aldığı durumlarda huku ve ceza davası açmaya yetkilidir.
Hukuk davası açan
tasarım sahibi mahkemeden aşağıdaki taleplerde bulunabilir;
1) Fiili tecavüzün olup olmadığının tespit edilmesi,
2) Tecavüz fiillerinin durdurulması ve önlenmesi,
3) Tecavüzün giderilmesi ve maddi ve manevi zararın tazmini talebi,
4) Tasarımdan doğan haklara tecavüz suretiyle üretilen veya ithal edilen
ürünlere, bunların üretiminde doğrudan doğruya kullanılan araçlara el
konulması talebi,
5) Yukarıdaki maddede belirtilen, el konulan ürün ve araçlar üzerinde
kendisine mülkiyet hakkının tanınması talebi,
6) Tasarımdan doğan haklara tecavüzün devamını önlemek üzere tedbirlerin
alınması, özellikle yukarıdaki maddede belirtilen ve el konulan ürün ve
araçların gerekirse şekillerinin değiştirilmesi veya imhası talebi.
7) Tasarımdan doğan haklara tecavüz eden kişi aleyhine verilen mahkeme
kararının, masrafları tecavüz eden tarafından karşılanmak suretiyle,
ilgililere tebliğ edilmesi ve kamuoyuna duyrulması talebi.
Ceza davasının
sonuçları ise aşağıdaki şekillerde olmaktadır;
1) Yetkisi olmadığı halde kendisini tasarım başvurusu veya tasarım hakkı
sahibi olarak gösterenler hakkında 1 yıldan 2 yıla kadar hapis cezasına veya
14 milyar liradan 27 milyar liraya para cezasına veya her ikisine,
2) Mevcut olmadığı veya üzerinde hakkı olmadığını bildiği veya bilmesi
gerektiği halde, bu haklar üzerinde herhangi bir tasarrufta bulunanlar,
rehnedenler, lisans verenler, tescilli olduğunu gösterir işaretler kullananlar
hakkında 2 yıldan 3 yıla kadar hapis cezasına veya 27 milyar liradan 46 milyar
liraya para cezasına veya her ikisine,
3) Bu kanun hükmünde kararname maddesinde yer alan fiillerden birini
işleyenler hakkında 2 yıldan 4 yıla kadar hapis cezasına veya 27 milyar
liradan 46 milyar liraya para cezasına veya her ikisine,ayrıca işyerlerinin 1
yıldan az olmamak üzere kapatılmasına ve aynı süre ticaretten men
edilmelerine, mahkemeler karar verebilmektedir.
|